Adıyaman'ın kültürel ve manevi mirası açısından önemli isimlerinden biri olan 19. yüzyıl divan şairi Rıfat Baba'nın türbesinin korunması ve yeniden ihya edilmesi için kamuoyuna çağrıda bulunuldu.
Mehmet Şeref Kök tarafından yapılan açıklamada, özellikle mübarek Kadir Gecesi vesilesiyle bu konunun gündeme getirilmesinin önemine dikkat çekildi.
Açıklamada, Rıfat Baba'nın yalnızca edebiyat dünyası için değil, aynı zamanda Adıyaman'ın manevi ve kültürel kimliği için de büyük bir değer taşıdığı vurgulandı. 19. yüzyılın önemli divan şairlerinden biri olarak bilinen Rıfat Baba'nın, bölgenin edebî geleneğinde ve tasavvufi kültüründe iz bırakan şahsiyetlerden biri olduğu ifade edildi.
Öte yandan, 2023 Kahramanmaraş Depremleri sırasında türbenin ağır hasar aldığı belirtilerek, bu tarihi ve manevi mekânın korunmasının Adıyaman'ın kültürel hafızası açısından büyük önem taşıdığı kaydedildi.
Yetkililere ve kamuoyuna çağrıda bulunan Mehmet Şeref Kök, türbenin yeniden ihya edilmesi ve korunması için gerekli adımların atılmasını temenni ettiklerini belirtti.
Açıklamada, Adıyaman'ın köklü kültürel mirasının yaşatılması adına bu tür değerlerin korunmasının hem tarihî hem de manevi bir sorumluluk olduğuna dikkat çekildi.
Rıfat Baba Kimdir?
1798 yılında Adıyaman'da dünyaya gelen Rıfat Baba, Osmanlı döneminde yetişmiş önemli bir mutasavvıf ve Divan şairidir. İstanbul başta olmak üzere Anadolu'nun çeşitli şehirlerinde yaşamış, özellikle Elazığ'da Asım Efendi Konağı'nda uzun süre misafir edilmiştir. Hem ilmi hem edebi yönüyle tanınan Rıfat Baba, halk arasında "Mıraz Dede" olarak da bilinmektedir.
Divanı 2024'te Kitaplaştırıldı
Rıfat Baba'nın şiirlerinden oluşan Divanı, Adıyamanlı araştırmacı-yazar Dr. Mehmet Sadık Özkan tarafından Latin harflerine aktarılarak günümüz Türkçesine çevrildi ve Sonçağ Akademi Yayınları tarafından 502 sayfa olarak yayımlandı. Eser, Diyarbakır Ziya Gökalp Yazma Eserler Kütüphanesi'nde kayıtlı orijinal nüshadan hareketle hazırlandı.
Dr. Özkan, kitabın takdimi sırasında yaptığı açıklamada Adıyaman'ın Divan edebiyatı açısından zengin bir şehir olduğuna dikkat çekerek, Rıfat Baba'nın bu gelenekte önemli bir yer tuttuğunu belirtti.
Depremde Harabeye Döndü
Adıyaman Varlık Mahallesi'nde bulunan ve yaklaşık 34 metrekare büyüklüğündeki betonarme türbe, 6 Şubat 2023 depremleriyle ağır hasar aldı. Türbenin kubbesi çöktü, duvarları çatladı, kapısı ve iç donanımı kullanılamaz hale geldi. Rıfat Baba'nın sandukası ile birlikte türbe içerisinde bulunan torunu Hacı İbrahim Halil Kök'ün (1305–1942) mezarı da açıkta kaldı. Sandukanın çevresindeki Türk bayrağı, büyük tespihler ve örtüler ise molozların arasında kaldı.
Kültürel ve Manevi Değer Korunmalı
Depremin üzerinden geçen zamana rağmen türbenin hâlâ enkaz halinde duruyor olması, hem yerel halk hem de tarih ve edebiyat çevrelerinde üzüntüyle karşılanıyor. Rıfat Baba gibi bir değerin kabri ve türbesinin korunamaması, Adıyaman'ın manevi ve edebi mirasının da zarar görmesi anlamına geliyor.
Yetkililerden herhangi bir destek göremediklerini belirten aile, bu konuda kamuoyunun ve özellikle hayırseverlerin desteğini talep ediyor. Ailenin çağrısı, sosyal medyada da çok sayıda kişi tarafından paylaşılırken, yerel sivil toplum kuruluşları ve kanaat önderleri de konuya duyarlılık gösterilmesini istiyor.